Gün içinde yaşanan mide ve bağırsak sorunları çoğu zaman “geçer” denilerek erteleniyor. Ancak bazı belirtiler var ki, günlerce hatta haftalarca sürüyorsa artık tesadüf olmaktan çıkıyor. Şişkinlik, yanma, bağırsak düzeninde değişiklik, açıklanamayan kilo kaybı veya kansızlık gibi bulgular, erken fark edildiğinde tedavisi çok daha kolay olabilen hastalıkların habercisi olabiliyor.
Erken tanı son derece önemli
Mide ağrısı, şişkinlik, yanma, bağırsak alışkanlıklarında değişiklik, kansızlık ya da dışkıda kan gibi şikâyetlerin çoğu zaman önemsenmediğine dikkat çeken İstinye Üniversitesi Liv Hospital Topkapı Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Çağdaş Erdoğan, bu belirtilerin bazen erken tanı ile tamamen tedavi edilebilecek ciddi hastalıkların habercisi olabileceğini söyledi.
Endoskopi ve kolonoskopi yöntemleriyle teşhis ediliyor
Günlük hayatta sık karşılaşılan sindirim sistemi yakınmalarının “geçer” düşüncesiyle ertelenmemesi gerektiğini belirten Doç. Dr. Erdoğan, “Mide ve bağırsaklara ait bazı hastalıklar uzun süre belirti vermeden ilerleyebilir. Endoskopi ve kolonoskopi, bu hastalıkların erken dönemde saptanmasını sağlayan en güvenilir yöntemlerdir” diye konuştu.
Endoskopi nedir?
Endoskopinin yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağının kamera yardımıyla incelenmesi işlemi olduğunu ifade eden Doç. Dr. Erdoğan, “Bu işlem sayesinde gastrit, reflüye bağlı hasarlar, mide ve onikiparmak bağırsağı ülserleri, polipler ve mide-yemek borusu kanserleri çok erken evrede tespit edilebilir. Gerekli durumlarda biyopsi alınarak kesin tanı konulabilir” diye konuştu.
“Kanser öncüsü olan poliplerin çıkarılması mümkün”
Kolonoskopinin kalın bağırsağın tamamının ayrıntılı şekilde incelenmesine olanak tanıdığını belirten Doç. Dr. Erdoğan, “Kolonoskopi yalnızca hastalığın saptanmasını değil, kanser öncüsü olan poliplerin aynı seansta çıkarılmasını da mümkün kılar. Bu sayede kalın bağırsak kanseri gelişme riski önemli ölçüde azaltılabilir” ifadelerini kullandı.
Kimler endoskopi yaptırmalı?
Endoskopinin her mide ağrısında gerekli olmadığını vurgulayan Doç. Dr. Erdoğan, şu durumlarda işlemin ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi:
“Uzun süredir devam eden mide ağrısı, yanma veya ekşime
“Yutma güçlüğü veya takılma hissi
“Nedensiz kilo kaybı
“Kansızlık
“Siyah renkli dışkılama
“45 yaş üzerindeyken yeni başlayan mide şikayetleri”
Kolonoskopi neden önemli?
Kolonoskopinin özellikle kalın bağırsak kanseri taraması açısından kritik olduğunu belirten Doç. Dr. Erdoğan, “45 yaşından sonra hiçbir şikâyet olmasa bile herkesin en az bir kez kolonoskopi yaptırması önerilir. Ailesinde kalın bağırsak kanseri veya polip öyküsü olan kişilerde ise taramaya daha erken yaşta başlanmalıdır” dedi.
Doç. Dr. Erdoğan, dışkıda kan, uzun süren ishal veya kabızlık, bağırsak alışkanlıklarında belirgin değişiklik, açıklanamayan kansızlık ve kilo kaybı durumlarında kolonoskopinin mutlaka yapılması gerektiğini de sözlerine ekledi.
Operasyonlar ağrılı mı?
Halk arasında endoskopi ve kolonoskopiye yönelik korkuların yaygın olduğunu söyleyen Doç. Dr. Erdoğan, “Günümüzde bu işlemler çoğunlukla sedasyon altında yapılmaktadır. Hasta işlem sırasında ağrı hissetmez, çoğu zaman işlemi hatırlamaz. İşlem süresi genellikle 10-30 dakika arasındadır” dedi.
Tedavinin başarısı için erken tanı önemli
‘Bir şey bulunursa’ endişesiyle tetkiklerin ertelenmesinin yanlış olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Erdoğan, “Erken evrede yakalanan mide ve bağırsak kanserlerinde tedavi başarısı oldukça yüksektir. Kolonoskopi sırasında çıkarılan polipler, ileride gelişebilecek kanserlerin önüne geçer. Bu işlemler hastalık aramak için değil, sağlığı korumak için yapılır” ifadelerini kullandı.
‘Sağlığınızı ertelemeyin’
Endoskopi ve kolonoskopinin günümüz tıbbında güvenli ve son derece değerli yöntemler olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Erdoğan, “Şikâyet varsa, yaş uygunsa ya da hekim öneriyorsa bu tetkiklerden kaçınılmamalıdır. Erken tanı, çoğu zaman hayat kurtarır” dedi.