ABD ile İran arasında aylardır süren ve hem bölge hem de dünya ekonomisini sekteye uğratan savaşın bitirilmesine yönelik diplomatik temaslar, kritik bir aşamaya ulaştı.
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada iki ülke arasında varılan barış anlaşmasının tamamlandığını duyurdu.
Trump, anlaşma kapsamında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağını ve ABD'nin bölgede uyguladığı deniz ablukasının derhal kaldırılacağını açıkladı.
Anlaşma haberinin ardından gözler 19 Haziran'da İsviçre'de düzenlenecek resmi imza törenine çevrildi.
TRUMP'TAN DİKKAT ÇEKEN MESAJ: "PETROL AKSIN"
Trump, yaptığı paylaşımda anlaşmanın tamamlandığını belirterek, "Herkese tebrikler. Hürmüz Boğazı'nın hiçbir kısıtlama olmaksızın açılmasını ve ABD Donanması tarafından uygulanan deniz ablukasının derhal kaldırılmasını onaylıyorum. Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın" ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı, daha sonra yaptığı ikinci açıklamada ise anlaşmanın yalnızca Washington ve Tahran arasındaki gerilimi sona erdirmeyeceğini, aynı zamanda bölgesel istikrarın önünü açacağını savundu. Trump, "Bu harika anlaşma tüm bölgeye barış ve güvenlik getirecek. Birçok başkan İran'la barış yapmaya çalıştı ancak başarılı olamadı. Bölge liderleri ilk kez gerçek barışı sağlayabilecek bir ortak buldu" değerlendirmesinde bulundu.
HÜRMÜZ BOĞAZI 19 HAZİRAN'DA AÇILACAK
Trump'ın açıklamasına göre, anlaşmanın imzalanmasının ardından Hürmüz Boğazı'nda mayın temizleme çalışmalarına başlanacak. Bu sürecin tamamlanmasıyla birlikte dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan boğaz yeniden uluslararası deniz taşımacılığına açılacak.
ABD Başkanı, daha sonra yaptığı ikinci açıklamada ise anlaşmanın yalnızca Washington ve Tahran arasındaki gerilimi sona erdirmeyeceğini, aynı zamanda bölgesel istikrarın önünü açacağını savundu. Trump, "Bu harika anlaşma tüm bölgeye barış ve güvenlik getirecek. Birçok başkan İran'la barış yapmaya çalıştı ancak başarılı olamadı. Bölge liderleri ilk kez gerçek barışı sağlayabilecek bir ortak buldu" değerlendirmesinde bulundu.
HÜRMÜZ BOĞAZI 19 HAZİRAN'DA AÇILACAK
Trump'ın açıklamasına göre, anlaşmanın imzalanmasının ardından Hürmüz Boğazı'nda mayın temizleme çalışmalarına başlanacak. Bu sürecin tamamlanmasıyla birlikte dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan boğaz yeniden uluslararası deniz taşımacılığına açılacak.
Garibabadi, anlaşmanın uygulanmasına yönelik ilk aşamada ABD'nin savaşı sona erdirme, ablukayı kaldırma ve bazı mali yükümlülüklerini yerine getirme konularındaki taahhütlerinin doğrulanacağını belirtti.
İranlı yetkili, anlaşmanın imzalanmasının ardından başlayacak 60 günlük süreçte yaptırımların geleceği, nükleer program, ekonomik iş birliği mekanizmaları ve bölgesel güvenlik başlıklarının ele alınacağını ifade etti.
LÜBNAN DA ANLAŞMANIN KAPSAMINDA
Garibabadi, mutabakatın yalnızca ABD ve İran ilişkilerini kapsamadığını, bölgedeki diğer çatışma alanlarını da etkileyebileceğini dile getirdi. Buna göre Lübnan başta olmak üzere çeşitli cephelerde devam eden askeri faaliyetlerin sona erdirilmesi yönünde adımlar atılacak.
İranlı yetkili, anlaşma metninde Tahran'ın temel taleplerinin yer aldığını belirterek, imza töreninden önce metnin kamuoyuyla paylaşılacağını kaydetti.
PAKİSTAN'DAN ANLAŞMA AÇIKLAMASI
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif de sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada ABD ile İran arasındaki görüşmelerin anlaşmayla sonuçlandığını duyurdu.
Şerif, "Yoğun müzakerelerin ardından ABD ile İran arasında barış anlaşmasına varıldığını memnuniyetle duyuruyoruz. Her iki taraf da Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirileceğini ilan etti" ifadelerini kullandı.
Pakistan Başbakanı, diplomatik sürece katkılarından dolayı Katar, Suudi Arabistan ve Türkiye'ye de teşekkür etti.
FİDAN: KALICI BARIŞ YOLUNDA ÖNEMLİ BİR EŞİK
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da ABD ile İran arasında varılan mutabakata ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Sosyal medya hesabından açıklama yapan Fidan, "ABD ile İran arasındaki savaşın sona erdirilmesi amacıyla varılan mutabakatı memnuniyetle karşılıyoruz. Bu mutabakat, bölgede kalıcı barış ve istikrarın tesisi yolunda önemli bir merhale teşkil etmektedir" dedi.
Fidan, sürece katkı sağlayan ülkeleri tebrik ederek, anlaşmanın sabote edilmesine yönelik girişimlere karşı tüm tarafların sorumlu ve sağduyulu davranmasının önem taşıdığını vurguladı.
Türkiye'nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde sürece başından itibaren destek verdiğini belirten Fidan, Ankara'nın bölgesel barış ve istikrara yönelik katkılarını sürdüreceğini ifade etti.
CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'DAN MEMNUNİYET MESAJI
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada ABD ile İran arasında varılan mutabakatı memnuniyetle karşıladığını bildirdi.
Erdoğan, "ABD ve İran arasında varılan mutabakatı bölgemizde sulh ve sükûnun hâkim kılınması adına önemli bir gelişme olarak görüyor, memnuniyetle karşılıyorum" ifadelerini kullandı.
İmza sürecine kadar tarafların gerilimi artıracak açıklama ve eylemlerden kaçınması gerektiğine dikkat çeken Erdoğan, olası provokasyon ve sabotaj girişimlerine karşı da uyarıda bulundu.
Türkiye'nin bölgesel barış ve istikrarı desteklemeye devam edeceğini vurgulayan Erdoğan, anlaşmanın sağlanmasına katkı sunan ABD, İran, Pakistan, Katar ve Suudi Arabistan'a teşekkür etti.
GÖZLER İSVİÇRE'DEKİ İMZA TÖRENİNDE
Washington ve Tahran'ın doğruladığı mutabakatın 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanması bekleniyor. Anlaşmanın resmiyet kazanması halinde Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, enerji piyasalarında yaşanan belirsizliğin azalması ve bölgesel gerilimin düşürülmesi açısından kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.